پێنج شەممە, 29 حوزەیران 2017

روكنەكانی تاوان

هەڵسەنگاندنى بەکارهێنەر: 0 / 5

Star InactiveStar InactiveStar InactiveStar InactiveStar Inactive
 

 نوسینی: ناز ڕزگار شێخانی

 ڕۆشنبیری یاسایی زۆر گرنگە  مرۆڤ پێی ئاشنا بێت. بۆیە پێم خۆش بوو هەندێ‌ زانیاری یاسایی بە ئێوەی بەڕێز رابگەیەنم  تاكو سودی بۆتان هەبێت

بەر لە هە موو شتێك  با بزانین تاوان چیە؟

تاوان هەر كردەوەیەكە كە یاسا بە تاوانی دانابێت.

  ئەو بابەتەی كە هەڵم بژاردووە بریتیە لە ڕوكنەكانی تاوان.

هەر تاوانێك لە دوو ڕووكن پێك دێت.

ڕوكنەكانیش ئەمانەن:

 1-روكنی ماددی:  لە ماددە 28 لە یاسای سزاكان هاتووە ، واتا هەستان بە كردەوەیەكی تاوانی كە یاسا قەدەغەی  كردووە  یان نەكردنی كارەك كە یاسا فەرزی كردووە. واتا سلوكێكی ماددیە كە مرۆڤ پێی هەڵدەستێت.   بۆ نمونە كەسێك  موبایلی كەسێكیتر ببات.

 2-روكنی مەعنەوی: كەلە ماددە 33 لە هەمان یاسا هاتووە، پێی دەڵێن مەبەستی تاوانكاری واتا ئەو كەسەی كە موبایلەكەی دزیوە مەبەستی دزینی هەبێت.

بەڵام ئەگەر مەبەستی دزینی نەبوو ئەوا روكنی مەعنەوی تیا نیە بۆ نمونە ئەگەر وای زانی ئەو موبایلە هی خۆیەتی بۆیە هەڵی گرتووەو بردویەتی . كە ئەمە پێی دەڵێن  هەڵە داوان (خگ‌و) .

 هەر تاوانێك ئەگەر هەردوو ڕوكنی ماددی مەعنەوی تیا بوو ئەوا پێی دەڵێن تاوانی بە ئەنقەست

ئەگەر  تەنها ڕوكنی ماددی تیا بوو بێ‌ ئەوەی ڕوكنی مەعنەوی تیا بێت پێی دەلێن تاوانی بێ‌  ئەنقەست یان هەڵە. كە ئەم جۆرەیان سزاكەی سوكترە چونكە ئەنجامدەرەكەی مەبەستی تاوانی نەبووە بەڵكو هەڵەی كردووە.

 جا ئەگەر كەسێك  بە هەڵە گوللەیەكی لە دەست دەرچوو بە كەسیك كەوت ئەوا تەنها لە سەر ئەو كردەوەیە سزا دەدرێت بە حوكمی ئەوەی هەڵەیەكی ئەنجام داوە بۆیە سزاكەی سوكترە لەو كەسەی كە نیەتی تاوانی هەیە.

بەڵام هەندێ‌ تاوان هەن كە لە یاسادا باسكراون ئەو تاوانانە تەنها بە هاتنەدی روكنی ماددی دەبنە تاوان واتا ئەگەر روكنی مەعنەویشی لەگەڵ نەبێ‌ تاوانە چونكە بە پێی ماددەیەكی یاسایی ئەم كردەوەیە قەدەغە كراوە. بۆ نمونە هەڵگرتنی چەك بە بێ‌ مۆڵەت تاوانە هەرچەندە ئەگەر هەڵگرەكەی مەبەستی كوشتنی كەسیشی نەبێت.

جگە لە مە هەندێ‌ تاوان هەن كە دەرەنجامەكەی نایەتە دی  هەر بە تاوان دادەنرێن  بۆ نمونە كەسێك مەبەستیتی كەسێك بكوژێت بەڵام پۆلیس بیگرێت. چونكە مەبەستی تاوانی هەبووە. پێی دەڵێن تاوانی بە ئاكام نەگەیشتوو، بەڵام ئەگەر كەسێك ویستی كەسێكیتر بكوژێت لەم كاتەدا پەشیمان بووەوە ئەوا بە تاوان  دانانرێ‌ چونكە خۆی پەشیمان بۆتەوە بێ‌ ئەوەی بە هۆكارێكی دەرەكی كارەكەی رابگیرێت.

  

سەرچاوە: یاسای سزاكانی عیڕاقی ژمارە 111 ساڵی 1969

 

 

 

 

یه‌كێتیی ئافره‌تای كوردستان

Email:

به‌ڕێوبه‌ره‌ی ماڵپه‌ڕ

نه‌سرین حه‌سه‌ن